Feeds:
Berichten
Reacties

Archive for april, 2011

Ook wanneer ik een spiegelei eet. Ik vraag me af hoe ik het oranje van de druipende eierdooier kan omschrijven. Een banale vergelijking met de zon dringt zich op, maar wordt verticaal geklasseerd wegens te cliché. Op de tram luistervink ik, en probeer de dialogen in mijn brein op te slaan, zodat ik ze later nog eens kan reproduceren. Alles wat hoor, alles wat ik zie, alles wat ik meemaak wordt in mijn hoofd onmiddellijk omgezet in taal, in flarden van zinnen, in goed verwoorde spitsvondigheden. Ik ben de verbale fotograaf. Wat ik in woorden omzet, probeert een muzikant in een lied te vangen. Om een werkelijke artiest, een kunstenaar te zijn heb je niet veel meer nodig dan een goed ontwikkeld observatievermogen, een buitensporige gevoeligheid en tegelijkertijd het doorzettingsvermogen om je blijvend laten raken door de dingen. Verder helpen dwangmatigheid en een ongebreidelde drang naar perfectie. Van al die dingen is de kwetsbaarheid de belangrijkste. Een echte kunstenaar, de werkelijke artiest blijft altijd bereid om zich tot in het diepste van zijn ziel te laten verwonden, omdat hij weet dat uit deze kwetsuren de mooiste creaties ontstaan. Dat is de werkelijke opoffering van wie kunst maakt. De vastbeslotenheid om op je bek te gaan, keer op keer op keer. De wil om door het stof te kruipen, plat op de buik in dienst van de muze, die wrede Meesteres. Niets dat Kunst genoemd kan worden komt tot leven zonder dat iemand heeft geleden, bijna tot gekmakens toe. Wie werkelijke Kunst wil maken, moet zichzelf afvragen of hij bereid is de waanzin te omhelzen die altijd om de hoek loert. Wie zichzelf waarlijk tot het artiestengild wil rekenen, moet volmondig ja willen antwoorden op de vraag of je bereid bent om voor je kunst ten onder te gaan. Al de rest is bijzaak.

Ik hoor vandaag Jan Hautekiet aan Willem Vermandere vragen of hij één of ander debiel TV-programma kent. ‘Nee’, zegt Willem. ‘Doordat ik hele dagen en nachten in mijn atelier zit te kappen, gaat veel van de wereld aan mij voorbij’. Of dat geen ‘gemis’ is, vraagt Hautekiet in alle ernst. Ik lach schamper. Hoe komt een mens op die vraag? Meer nog: hoe durf je zo’n debiele vraag stellen, eigenlijk? De eenzaamheid van nachtelijke uren werken, losgesneden van de wereld is nu eenmaal de opoffering die een beetje kunstenaar graag maakt. Hij zal het zelfs niet als een opoffering zien, eerder als een verlossing. Wie TV verkiest of nodig heeft is nu eenmaal geen artiest in de werkelijke zin van het woord. TV, mijnheer Hautekiet, is futiel en banaal.

Onlangs een onwezenlijke discussie op facebook. Dat het nu maar eens gedaan moet zijn met kleine kunstenaartjes of zij die daarvoor willen doorgaan te subsidiëren. Dat zij daar wel voor gaan werken hoor. En belastingen betalen, godbetert! En waarvoor? Om dat rapaille dat zichzelf artiest noemt te steunen, terwijl dat nacht na nacht aan de boemel gaat op zoek naar iets om over te schrijven, een gitaarrif of een beeld dat blijft hangen op het netvlies dat ze dan kunnen reproduceren. En dat zij ook wel eens zullen zeggen dat ze een dikke sportwagen nodig hebben, omdat dat Kunst is. Ha!
Dan wordt het economische argument aangehaald: dat ook die Kunstenaars en Artiesten onderworpen zijn aan de principes van de Heilige Vrije Markt. Dat ze publiek moeten zoeken en er maar voor moeten zorgen dat ze hun kunst of wat ze kunst noemen verkocht krijgen, zodat ze zichzelf kunnen onderhouden en de gemeenschap dat niet meer moet doen. En dat in een land waar een bestsellerauteur met moeite 10.000 exemplaren verkocht krijgt. Herman Brusselmans verkoopt geloof ik een boek of 30.000. De meeste boeken van Vlaamse auteurs worden gedrukt op 1.500 exemplaren, waarvan nog een groot deel moet verramsjt worden. Ach, wat zit ik toch te zeggen. Het gros van de mensen die dergelijke onzin aanhangt leest zelf nooit een boek.

Read Full Post »

Een kleine ergernis.

Ik heb heel de dag geschrapt en geschreven, en nu zit ik wat vast. Omdat ik toch nog boodschappen moet doen voor het feestje van morgen, stap ik in minirok en topje tram 4 op. Op deze Hoogdag moet ik immers naar het Turkse deel van de stad om een winkel te vinden die open is. Een kwartier later loop ik al door de Sleepstraat, en Pasen is daar ver te zoeken. Alle winkels zijn open, van de kleine kruideniertjes over de would-be Turkse supermarkten tot de stoffen- en decoratiewinkels. Chocolade zoek ik tevergeefs, cacaopoeder vind ik dan weer wel. Verse munt natuurlijk ook. Een maatbeker vind ik niet, maar ik acht mezelf nu al genoeg bedreven in het schatten van de juiste hoeveelheden dat ik me daar verder niet druk over maak.
Toeterende auto’s, glimmend en glanzend opgeblonken rijden in karavaan voorbij. In één van de wagens zal het bruidspaar zitten dat ook niet veel anders zal kunnen dan deze traditie over zich heen te laten gaan. Plots zie ik de tram terug afkomen, ik haast me naar de overkant van de straat, net op tijd om er op te springen. Ik zet me neer achter twee oude dametjes met witte haren. Het zijn Nederlandse dametjes, en ze scheppen er bijzonder veel plezier in om zoals kinderen dat kunnen, alles wat ze zien te benoemen.

– Nou kijk, hier is dus het Gentse buurthuisje.
– Ja, het Gentse buurthuisje.
– Kijk, dat water. Wel rustig zo hé, dat water.
– Ja, rustig dat water.

(Tram kondigt de volgende halte aan): Theresianenstraat.
– Theresianenstraat.
-TheresiaNENstraat.

– Kijk, daar heeft een huis tegenaan gestaan (wijst naar een open plek tussen twee huizen waar zich vroeger inderdaad een ander huis bevond).
– Ja, dat zie je hé.

(Tram kondigt de volgende halte aan): Rozemarijnbrug.
– Rozemarijnbrug.
– Ja-a, de RO-ZE-MA-RIJN-BRUG

– Kijk, wat een mooi parkje. Kastanjebomen.
– Kastanjebomen.

(Tram kondigt de volgende halte aan): Bijlokehof.
– Bijlokehof.
– …
– Hier is dus het Bijlokehof.
– Ja, Bijlokehof.

(Tram kondigt de volgende halte aan): Koning Albertbrug. Ik pak mijn spullen en maak dat ik van de tram ben.

Read Full Post »

1. Al was het dat ik alle talen des mensen sprak en de Engelen kon verstaan, als ik de liefde niet had, dan was mijn stem niets meer dan een schelle koperblazer of een rammelend cimbaal.

2. En al kende ik alles wat er te kennen viel in deze wereld, en had ik alle mysterieën ontsluierd van materie en atomen, al wist ik wat morgen stond te gebeuren en was mijn geloof zo groots en standvastig dat het bergen kon verzetten, zonder de liefde zou ik minder zijn dan niets.

3. Al zou ik alles geven wat ik heb en meer, al zou ik alle hongerigen voeden tot zij meer dan verzadigd waren en alle dorstigen laven tot zij meer dan zat waren, al zou ik alle naakten kleden tot hun schaamte is bedekt, al zou ik elke zieke verzorgen en hem verlossen van etter en pus en bloed en pijn, al zou ik elke gevangene bezoeken en tot inkeer brengen en vergeven, al zou ik elke vreemde reiziger herbergen, troosten en welkom heten in dit huis van mij, al zou ik eigenhandig elke dode met gepast vertoon begraven, zonder de liefde zou het niets of minder te betekenen hebben.

4. Want eeuwigdurend is de liefde, zonder pronken en zonder pralen, zonder pauwenveren en leeuwenmanen. Zonder snoeven en zonder vleien is zij zonder meer. Zonder afgunst, zonder nijd, zonder naijver en zonder jaloezie bestaat zij, hoe zou het anders liefde kunnen zijn?

5. Liefde oordeelt niet en spreekt geen kwaad, zij is niet zelfzuchtig, noch ergert zij zich aan wat een ander doet en denkt en voelt en vindt en heeft.

6. Liefde laat schijnen wat waar en goed en echt is. Zij verheugt zich niet in wat slecht en vals en nep is.

7. Liefde zal alles dragen, geloven, hopen en doorstaan.

8. Ooit zal de mens eindigen en met hem alle kennis, alle huizen, alle denken, alle talen, alle weten, al wat hij aangeraakt en gecreëerd heeft, al wat hij heeft gemaakt. Al wat voorspeld werd zal verzinken, maar de liefde, zij zal blijven.

9. Want wat weten wij? Onze kennis reikt niet verder dan die ene korrel in de graanschuur en toch pretenderen wij het heelal te kennen.

10. Maar op een dag zal alles heel zijn en volledig, afgerond. En alles wat slechts fragment was zal verdwijnen. Alles wat niet af was, alles wat niet was volmaakt zal verzinken, verschrompelen tot niets.

11. Eens was ik kind, en toen sprak ik als een kind en keek ik als een kind en dacht ik als een kind. Maar de wereld maakte mij tot vrouw en het kind ben ik verloren.

12. In de spiegel zie ik een beeld van mij, en het beeld is wat ik ben op dit moment. Maar ooit zal ik gekend zijn voor wie ik werkelijk ben, achter het spiegelbeeld.

13. En nu is er de hoop die blijft. En nu is er het geloof dat blijft. En nu is er de liefde die blijft. En van deze drie is de liefde majesteit.

Read Full Post »

Vandaag ben ik te voet van mijn huis naar de Blaarmeersen gegaan. Ik heb de Leie gevolgd tot ik er was. Een grote, zwarte vogel scheerde voor mij uit, over het groene, traagstromende water. Honderden meters ver, perfect parallel. Ik wilde die grote, zwarte vogel zijn voor even. Om zo achteloos in volmaakte harmonie met lucht en water en zon te kunnen zijn.

Ik passeer woontorens, en vraag mij af wie daarin zou kunnen wonen. Aan de overkant van de straat ruime, mooie villa’s waar de succesvolle mensen blij zijn dat ze hun leven niet in zo’n woonkazerne moeten slijten. Goed onderhouden tuinen met blauwe regen en het bedwelmend zware aroma van bloeiende seringen in de lucht. Een hond blaft, een telefoon rinkelt in de verte. Blijft overgaan tot ik ver genoeg ben en de hitte van de zon alle namiddaggeluiden lijkt te dempen.

Aan de zwemvijver zoek ik mijn vriendin. Om ons heen tientallen ouders, vaders, moeders en hun kinderen die als hedonistische jonge diertjes rennen, glijden, lopen, brullen. Ze spelen met schepjes en emmertjes, in en rond het water. Er word gezeurd om ijsjes, om een cola, om ander speelgoed. Veel tere kindervelletjes verkleuren tot ongezond roze-rood in de brandende zon. Ik vraag me af waarom niemand anders dat ziet. Het zand is vuil, sigarettenpeuken. Het water is nog aprilkoud, en het verwondert me hoe die kinderen daar urenlang in kunnen spelen.

Zwaarlijvige mensen proberen hun lichaam te verbergen onder wijde T-shirts en lange shorts, waardoor ze hun zwaarlijvigheid nog meer in de verf zetten. Adolescenten pronken schaamteloos, bijna zonder het zelf te te weten met hun strakke lijven die blaken van gezondheid. Voor hen is dit lijf en dit leven een vanzelfsprekendheid waar ze recht op hebben. Jaren duren in hun tijdsrekeningen nog echt jaren. De wereld ligt nog aan hun voeten, en ze weten het. Ze kunnen nog alles worden, maar ze willen niet veel. De jongens zijn roekeloos, luid, driftig. Ze proberen indruk te maken op de mooie meisjes, die flirten en lachen. Weglopen, maar niet helemaal. Pak me dan, als je kan!

Read Full Post »

Jullie weten wel dat ik nogal een kritisch wijfje ben, zo eentje van het slag dat het nooit goed genoeg vindt en altijd wel één of ander pietluttig detail vindt om over te vitten. Dat nogal hoog oploopt met begrippen zoals ‘kwaliteit’, ‘intensiteit’ en ‘integriteit’, en die in wat er tegenwoordig op de wereld wordt losgelaten daar weinig van terug vindt. Maar gisterenavond werd ik nog eens van mijn sokken geblazen en dat is dan genoeg om me zo enthousiast te maken dat het waarschijnlijk compleet ongeloofwaardig wordt. Maar goed, dat moet dan maar.

Ik heb het dus over het gratis optreden in het Volkhuis van Bruno Deneckere & Luiz Marquez. Sowieso is het Volkshuis in de Sleepstraat in Gent een fijn café, waar je als hippe Gentse vogel tegenwoordig maar beter gespot wordt. Stemmig behangpapier uit de jaren ’70, amateuristische kunst met een knipoog aan de muren en tekeningen in de stijl van Masereel boven de bar. Dat is nog een beetje het enige dat nog doet denken aan de ideologische boodschap van wat ooit een socialistisch 8-uren huis was.

Van enkele vrienden die zich zelf wel eens onledig durven houden met muziek hoorde ik al dat Bruno Deneckere een erg goed bewaard geheim was. Om eerlijk te zijn ben ik niet in staat om het onderscheid te maken tussen een relatief goede en een ronduit geniale gitarist. Ik ben ook maar een amateur en zeker geen kenner. Maar wat ik wel weet is dat het concert dat ik gisteren kreeg voorgeschoteld van het beste was dat ik in lange tijd heb gezien. Je moet natuurlijk een liefhebber zijn van het genre singer-songwriter met blues & country invloeden, dat spreekt voor zich.

Maar het plaatje klopte, helemaal. Een paar tientallen aanwezigen, die allemaal braafjes luisterden. Goede klank en schitterende, droevige songs over het leven en het gemene gezicht van de liefde, met overtuiging gebracht. Prachtige teksten, die mij bij wijlen aan Bob Dylan deden denken. Poëzie op muziek. Luiz Marquez die zich perfect voelde in zijn ondersteunende rol. (Die Marquez is werkelijk een muzikale duizendpoot die op één avond twee verschillende saxofonen, een mondharmonica en maracas bespeelde, allemaal even goed).

Volgende week treedt Deneckere nog eens gratis en voor niets op in cafe De Loge en op 28 april stelt de man in de AB zijn nieuwe CD “Walking on Water” voor. Kom eens uit uw kot, laat de TV een avond voor wat het is, en laat je verrassen door wat ongetwijfeld een fijn concert wordt. Je hoeft er zelfs niet zo lyrisch over te doen zoals ik nu doe.

Read Full Post »